Czarny olej budzi niepokój części użytkowników samochodów. W praktyce jednak taki widok zwykle nie powinien być powodem do obaw. Olej może zmienić kolor nawet po przejechaniu kilkuset kilometrów od wymiany. W silnikach wysokoprężnych dzieje się to niemal natychmiast, w benzynowych – wolniej, choć w jednostkach z bezpośrednim wtryskiem benzyny proces ten również zachodzi stosunkowo szybko. Najdłużej jasną barwę zachowuje olej w silnikach benzynowych zasilanych gazem LPG.
Za ciemnienie środka smarnego odpowiadają produkty spalania paliwa, przede wszystkim sadza. W silnikach Diesla jej ilość jest znacznie większa, ale występuje także w nowoczesnych silnikach benzynowych, głównie w modelach z bezpośrednim wtryskiem. Podczas pracy silnika olej krąży w układzie smarowania i przepływa w pobliżu komór spalania. Tam przechwytuje oraz unosi ze sobą zanieczyszczenia. To możliwe dzięki jego właściwościom dyspersyjnym: olej rozprasza cząstki sadzy, zapobiegając ich osadzaniu się na elementach silnika. Największe zanieczyszczenia zatrzymywane są przez filtr oleju, mniejsze krążą w oleju aż do jego wymiany. To właśnie dlatego regularna wymiana środka smarnego jest tak istotna – nie z uwagi na fakt, że zmienia on kolor, lecz dlatego, że w pewnym momencie osiąga granice swojej zdolności do wiązania zanieczyszczeń.
W ofercie TotalEnergies znajdują się oleje o bardzo wysokiej zdolności wiązania sadzy. Już po krótkim przebiegu mogą one przybrać ciemną barwę, ponieważ skutecznie wypłukują oraz absorbują zanieczyszczenia, nie tracąc przy tym swoich właściwości smarnych. Szczególnie dobrze w tym zakresie wypadają oleje opracowane w technologii ART (Age Resistance Technology). To zaawansowana formuła, która zapewnia wysoką odporność na utlenianie i zużycie, a jednocześnie pozwala olejowi skutecznie absorbować zanieczyszczenia przez cały okres eksploatacji, chroniąc silnik przed ich odkładaniem się.
Przepracowany olej rzeczywiście bywa bardzo ciemny lub smolisty, jednak sam kolor nie jest miarodajnym kryterium oceny jego stanu. W praktyce olej może stać się czarny nawet krótko po wymianie – zwłaszcza w silnikach Diesla – i nadal spełniać swoje zadanie.
Aby właściwie zadbać o silnik, należy:
- regularnie wymieniać olej zgodnie z zaleceniami producenta,
- w ciężkich warunkach eksploatacyjnych skracać przebiegi pomiędzy wymianami,
- zgodnie z zaleceniami producenta stosować produkty spełniające odpowiednie normy i homologacje,
- nie oceniać stanu oleju wyłącznie na podstawie jego barwy.
Zbyt częsta wymiana oleju „na wszelki wypadek” nie przyniesie silnikowi szkody, ale może znacząco obciążyć budżet użytkownika. Właściwa eksploatacja opiera się na wiedzy, a nie na mitach.
Seria materiałów edukacyjnych, w których Adam Klimek obala popularne mity związane z olejami silnikowymi, dostępna jest również w formie wideo na kanale YouTube TotalEnergies:
Adam Klimek obala mity olejowe cz.1 | TotalEnergies Polska - YouTube: