Jak wymienić klocki hamulcowe - czy warto to robić samodzielnie?
Ekspert
EKSPERT TEAM TOTAL
Jak wymienić klocki i tarcze hamulcowe – czy warto to robić samodzielnie?
Bezpieczne i skuteczne hamowanie to elementarne składniki udanej podróży. Jak poradzić sobie z wymianą klocków i tarcz hamulcowych i czy dobrym pomysłem jest ich samodzielna naprawa?
Jak działają klocki hamulcowe i tarcze?
Prawidłowo działający układ hamulcowy stanowi podstawowy system zapewniający bezpieczeństwo jazdy każdemu użytkownikowi dróg. Do najważniejszych jego elementów należą klocki oraz tarcze.
Mechanizm ich działania jest niezwykle prosty, a przy tym niebywale skuteczny. W zaciskach umieszczonych po obu stronach tarczy znajdują się klocki hamulcowe. Przy wciśnięciu pedału hamulca za pomocą specjalnych tłoków następuje błyskawiczny docisk powierzchni klocków do tarczy, w efekcie czego dochodzi do hamowania. Klocki cofają się dzięki działaniu pompy hamulcowej. Co więcej, zawsze występują parami i są wielokrotnością cyfry 2, by równomierne przylegać do tarczy i zapewniać jednostajne spowalnianie pojazdu, nie wykrzywiając przy tym tarczy.
Podstawą funkcjonowania jest zatem mechaniczny docisk dwóch twardych powierzchni. Na skutek silnego tarcia prędzej czy później dochodzi do zużycia jednego bądź obu elementów, nawet przy prawidłowej i zgodnej z zaleceniami eksploatacji.
Objawy zużycia tarcz i klocków hamulcowych
Przede wszystkim musisz wiedzieć, iż o zużyciu niektórych elementów (szczególnie klocków) nie zawsze informują wyraźne objawy. Układ hamulcowy składa się z tak wielu części i jest pełen tylu zależności, iż czasem nawet mechanik może niepoprawnie zdiagnozować problemy z hamowaniem.
Dlatego najważniejsze jest to, aby klocki i tarcze kontrolować podczas każdorazowego przeglądu auta. Po zdjęciu koła bez problemu ocenisz grubość okładzin klocków. Jeżeli jest ona mniejsza niż 2-3 mm, konieczna jest szybka wymiana. Zawsze przy tym rzuć okiem na grubość tarcz. Gdy jest zbyt mała, zużywa się nierównomiernie lub posiada głębokie garby, nie obędziesz się bez naprawy także tego elementu.
Zwykle klocki hamulcowe wymienia się co 30-60 tys. km, tarcze natomiast przy co drugiej wymianie klocków. Warto mieć jednak na uwadze fakt, iż wymiana samych klocków może mieć wpływ na szybszą eksploatację tarcz. Przy wymianie tarcz zawsze należy założyć nowe klocki, nawet w przypadku, gdy stare były jeszcze w dobrym stanie. Zwykle korzysta się z kompletów jednego producenta.
Niektóre auta wyposażone są w kontrolkę sygnalizującą niepokojącą grubość klocków i tarcz. Na ich zużycie może wskazywać także uczucie zgrzytania lub drgania podczas hamowania, szczególnie przy dużych prędkościach. Z czasem będzie się ono nasilać, co może być spowodowane skrzywieniem lub pęknięciem tarczy bądź końcówką okładziny na klockach.
Jak przygotować się do wymiany klocków hamulcowych i tarcz?
Nim przystąpisz do naprawy, konieczne będzie przygotowanie kilku bazowych elementów. Niezbędne są oczywiście odpowiednie narzędzia, w tym zestaw podstawowych kluczy, podstawki, smary oraz szczoteczki do oczyszczenia zacisku.
Zaopatrz się w odpowiednie części zamienne. Zamienniki są znacznie tańsze niż oryginalne części producentów. Różnica w jakości zwykle nie jest zbyt duża, mimo to zaleca się raczej zakładanie podzespołów opatrzonych logiem renomowanych wytwórców. Pamiętaj także, by zawsze wymieniać te same elementy z obu stron danej osi.
Wymiana krok po kroku
Najpierw powinieneś zabezpieczyć auto przed stoczeniem się za pomocą odpowiednich klinów. Następnie poluzuj śruby mocujące koło i za pomocą lewarka lub podnośnika podnieś pojazd i ustabilizuj np. kobyłką.
Po zdjęciu koła należy przejść do mniejszych elementów. Zacisk przymocowany jest od strony nadkola najczęściej dwoma śrubami, które należy odkręcić. Gdy to zrobisz, zdejmij go i odłóż w stabilne miejsce. Zacisk najlepiej podczepić za pomocą niewielkiego drucika, gdyż nie może wisieć na przewodzie hamulcowym. Koniecznie cofnij tłoczek zaciskowy, by okładzina z nowych klocków zmieściła się w przeznaczonej do tego przestrzeni. Najczęściej wymaga to sporej krzepy, można się wspomóc narzędziem, takim jak gwintowany ściągacz.
Kolejnym etapem jest już wymiana klocków hamulcowych i tarcz. W tym celu zdejmij zawleczki zabezpieczające. Nim założysz nowe klocki, niezbędne może okazać się przełożenie starych blaszek mocujących. To też odpowiedni moment na odkręcenie tarcz i założenie nowych zamienników. Bardzo ważne jest przeczyszczenie gniazd zacisku, najprościej tego dokonać drucianą szczotką. Powierzchnie przed założeniem klocków powinny być w miarę możliwości gładkie i pozbawione wszelkich zabrudzeń. Aby zapobiec zapieczeniom prowadnic w trakcie użytkowania oraz ułatwić ich ruch, warto zastosować smar miedziowy.
Po założeniu tarcz hamulcowych oraz klocków należy ponownie zamontować zacisk. Ważne, abyś dokonał tego w odwrotnej kolejności w stosunku do zdejmowania. Następnie dokręć śruby mocujące, przykręć śruby mocujące koło, wyjmij kobyłkę, opuść auto i dokręć ponownie nakrętki od koła.
Nim wyruszysz w trasę, pamiętaj o tym, by kilkukrotnie wcisnąć pedał hamulca. Musisz to robić tak długo, aż wystarczająco podniesie się i zrobi twardy, co będzie świadczyło o odpowiednim dosunięciu się tłoczka z zacisku do nowych okładzin klocków hamulcowych. Staraj się też unikać ostrego hamowania podczas pierwszych jazd, by nowe elementy dotarły się do siebie. Najlepszym rozwiązaniem jest nabranie umiarkowanej prędkości i delikatne hamowanie, które należy powtórzyć kilkukrotnie. Zwróć uwagę na to, by żaden kierowca nie jechał za tobą, co mogłoby doprowadzić do małego nieszczęścia.
Wymiana klocków hamulcowych i tarcz – oddać w ręce fachowca czy zrobić samemu?
W niektórych wypadkach jedynym rozwiązaniem jest przekazanie auta do warsztatu, np. w autach, które do wymiany tych elementów potrzebują podłączenia komputera. Praca przy pozostałych samochodach jest umiarkowanie skomplikowana, jeśli jednak nigdy wcześniej nie dokonywałeś wymiany samodzielnie, lepiej by zajął się tym ktoś doświadczony. Mechanik dopilnuje każdego drobiazgu i pozwoli ci cieszyć się z bezpiecznej jazdy samochodem.